Prawo cywilne jest gałęzią prawa obejmującą normy regulujące stosunki majątkowe między podmiotami równorzędnymi w danym stosunku prawnym.
Definicja ta wymaga wyjaśnień i uzupełnień. Po pierwsze, stosunki majątkowe regulowane są nie tylko przez prawo cywilne, lecz także przez normy należące do innych gałęzi prawa. Na przykład stosunki wynikające z obowiązku płacenia podatków mają charakter majątkowy, a regulowane są przez prawo finansowe. Dlatego w definicji prawa cywilnego podkreślono, że reguluje ono te spośród stosunków majątkowych, w których podmioty są względem siebie równorzędne. Dla stosunków cywilnych jest więc charakterystyczne, że żaden z podmiotów tego stosunku nie ma uprawnień władczych względem drugiego. Nie może więc na przykład wydawać żadnych nakazów lub zakazów, którym drugi podmiot musiałby się podporządkować, co charakteryzuje stosunki regulowane przez prawo finansowe i administracyjne.
Po drugie, niektóre stosunki, mające cechy stosunków cywilnoprawnych, zostały ze względu na swą specyfikę wyłączone z prawa cywilnego. Stosunki pracy na przykład są u nas regulowane normami odrębnej gałęzi prawa — prawa pracy, mimo że mają charakter majątkowy i zachodzą między podmiotami formalnie równorzędnymi. Podobnie stosunki majątkowe między małżonkami, rodzicami a dziećmi, osobami przysposobionymi itd. regulowane są normami prawa rodzinnego.
Po trzecie wreszcie, prawo cywilne reguluje nie tylko stosunki majątkowe. Reguluje ono także pewien wycinek stosunków niemajątkowych, w których element majątkowy ma charakter wtórny. Za przykład można tu podać stosunki powstające na tle ochrony dóbr osobistych, takich jak nazwisko, wizerunek, osobiste prawa autorskie, wynalazcze itp.
Krąg podmiotów, między którymi stosunki regulowane są normami prawa cywilnego, jest szeroki. Określa go ogólnie art. 1 k.c, w myśl którego kodeks ten reguluje stosunki cywilnoprawne między osobami fizycznymi i osobami prawnymi. Do osób prawnych jako podmiotów prawa cywilnego należą spółki posiadające osobowość prawną (spółka akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością), państwowe osoby prawne (np. Skarb Państwa, przedsiębiorstwa państwowe), spółdzielnie, fundacje itp.
23
Sep
Sep
author: admin category: Uncategorized
You must be logged in to post a comment.